Online Plakoto (Mahbusa): kurallar ve ücretsiz oyun
Mahbusa (Arapça محبوسة, "hapsedilmiş") Arap dünyasında oynanan tavla türüdür ve bazıları ona "Arap tavlası" der. Tahta da zarlar da aynı, ama kimse kırılmaz: rakibin tek pulunun üstüne gelen onu altına hapseder. Yunanistan'da aynı oyuna Plakoto denir; Türkiye'deki Tapa'ya çok yakındır.
Başlangıç dizilişi
Her oyuncunun 15 pulunun hepsi tek bir yığın hâlinde, kendi 24 numaralı hanesinde, yani rakibin 1 numaralı hanesinde başlar. Yığın tüm tahtayı dolaşarak 1–6 numaralı hanelerdeki eve gider. Oyuncular, normal tavlada olduğu gibi ters yönlerde ilerler. Kimse kırılmadığı için bar yoktur.
Burada senin yığının, Arap dünyasında oynandığı gibi sağ altta, sana yakın başlar ve evin sağ üsttedir. Tersine alışkınsan, örneğin Yunanistan'daki gibi (rakibin evinde başlayıp alttaki eve dönmek), oyunda "Ev tarafı"na dokun.
Hareket
- Tavlada olduğu gibi iki zar atıp onlara göre oynarsın. Çiftler dört kez oynanır. Mümkünse iki zarı da kullanmak zorundasın; yalnızca biri oynanabiliyorsa büyük olanı.
- Boş bir haneye, kendi hanene ya da tek bir rakip pulun üstüne konabilirsin.
- İki ya da daha fazla rakip pulun üstüne konamazsın; rakibin senin bir pulunu hapsettiği haneye de konamazsın.
Hapsetme
- Tek bir rakip pulun üstüne konarsın: o pul senin pulunun altında hapsolur ve hareket edemez.
- Ancak senin pulların o haneden tamamen çıkınca serbest kalır.
- İki pulunun bulunduğu ya da bir pulunun rakibi hapsettiği hane, rakibe kapalıdır.
- Evinden uzakta hapsedilmiş bir pul çok değerlidir: hareket edemez ve sahibinin pul toplamasını engeller.
Son pul ("anne")
Rakibin başlangıç hanesinden henüz çıkmamış son pulunu hapseden, anında çifte galibiyet kazanır. Tabii kendi başlangıç hanesinde hiç pulu kalmamışsa; yoksa oyun devam eder. Bu yüzden köşede tek bir pul bırakmak akıllıca değildir.
İki anne de hapsedilmişse iki taraf da artık pul toplayamaz: berabere, puan yok, yeniden oynanır.
Pul toplama ve puanlama
- Tavlada olduğu gibi, bütün pulların evdeyken ve hiçbiri hapsedilmemişken pul toplarsın.
- 15 pulun hepsini ilk toplayan kazanır: bir puan, rakip hiç pul toplamadıysa iki puan (mars).
- Katlama küpü yok, üçlü mars da yok.
- Kim başlar: her oyuncu bir zar atar, büyük atan tekrar atar ve başlar. Maçta bir sonraki oyunu kazanan açar.
İpuçları
- Başta köşeden çiftler hâlinde çık ki hapsedilebilecek tek pullar bırakma.
- Rakibin pullarını, evlerinden olabildiğince uzakta hapset.
- Rakibin pullarının önüne art arda haneler kur, tavladaki duvar gibi.
- Köşedeki son pulu koru: en tehlikelisi odur.
Düğme oyunu hemen başlatır. "Yeni oyun" penceresinin üstünde "Mahbusa"yı da seçebilirsin. Şimdilik bilgisayara karşı ve tek ekranda; online arkadaşla yakında. Bazı yerlerde gelenekler biraz farklıdır; bunlar yaygın kurallardır.